Azərbaycanda Alzheimer xəstəliyi çox az təsadüf olunan xəstəliklər sırasındadır. Bunun səbəbi müxtəlif ola bilər. Lakin bu xəstəliyin yaşlı nəsil arasında daha çox rast gəlindiyi bildirilir.
Sehiyye.info tanınmış həkim terapevt Nərminə Abbasovanın Alzheimer xəstəliyi haqqında fikirlərini öyrənməyə çalışdı.
Alzheimer xəstəliyi, beyindəki sinir hüceyrələrinin (neyronların) zədələnməsi ilə yaddaş, düşüncə, davranış və gündəlik funksiyalarda ciddi pozuntulara səbəb olan xroniki neyrodegenerativ bir pozulmadır. Ən çox 65 yaşdan sonra ortaya çıxır, lakin bəzi hallarda erkən yaşlarda da (40-50 yaş aralığında) inkişaf edə bilər. Alzheimer nədir? sualının cavabı sadəcə bir "unutqanlıq" problemi deyil.
Alzheimer əlamətləri nələrdir?
Yaxın dövrün yaddaş problemləri, gündəlik hadisələrin unudulması.
Yaxın keçmişdəki məlumatları xatırlamaqda çətinlik (məsələn, mühüm tarixləri unutma).
Diqqəti toplamaqda çətinlik.
Maliyyə hesablamaları ya da yemək resepti kimi təşkil edilmiş tapşırıqlarda çətinlik.
Əvvəllər rutin olaraq yerinə yetirilən işləri gerçəkləşdirə bilməmə.
Günü, ayı, hətta ili xatırlamaqda çətinlik.
Olduğu yeri ya da necə gəldiyini unutma.
Oxumaqda çətinlik, məsafəni təxmin etməkdə problem.
Dərinlik qavrayışında pozğunluq.
Söhbət zamanı düzgün sözü tapa bilməmə.
Söhbəti izləməkdə çətinlik ya da eyni sualları təkrar etmə.
Əşyaları tez-tez səhv yerləşdirmə və tapa bilməmə.
Pul xərcləmə mövzusunda məntiqsiz qərarlar qəbul etmə.
Şəxsi qulluq və ya geyim kimi mühüm qərarları diqqətə almama.
Hobbi, iş və ya sosial aktivitələrdən uzaqlaşma.
Ailə üzvləri və ya dostlarla daha az əlaqə qurma.
Depressiya, narahatlıq, hüzursuzluq, güvənsizlik hissi.
Qaramsallıq, əsəbilik və ya asanlıqla kədərlənmə vəziyyəti.
Xəstəliyin yaranma səbəbləri



Həkim bildirdi ki, xəstəliyin səbəbi dəqiq bilinməsə də, bu gün bəzi risk yaradan şərtlər müəyyən edilib.

Onlar aşağıdakılardır:

Yaş (dəyişilməz amil)
Keçmişdəki depressiya (dəyişdirilə bilən amil)
Damar xəstəlikləri (infarkt, yüksək qan təzyiqi, yüksək xolesterol …) dəyişkən amillər
Keçmişdə başından ciddi zədələr
Aşağı təhsil səviyyəsi
APOE4 daşıyıcısı.

Alzheimer müalicəsi mümkündürmü ?

Nərminə həkim qeyd etdi ki, bu xəstəliyin hələ dəqiq bir müalicə tapılmasa da, xəstəliyin irəliləməsini yavaşlatmaq və simptomları yüngülləşdirmək məqsədilə müxtəlif müalicə variantları mövcuddur.

Alzheimer müalicəsində ilk növbədə dərman müalicəsi istifadə olunur. Bu müalicə ilə xəstəliyin səbəb olduğu yaddaş itkisi, koqnitiv geriləmə və davranış pozğunluqları yüngülləşdirilə bilər.

Xüsusilə xolinerjik dərmanlar, beyindəki asetilxolin səviyyələrini artıraraq sinir hüceyrələri arasındakı əlaqəni yaxşılaşdırır.

Bu dərmanlar Alzheimer xəstələrində yaddaş və düşüncə bacarıqlarını dəstəkləməyə kömək edə bilər.

Alzheimer müalicəsində yalnız dərmanlar deyil, həm də həyat tərzi dəyişiklikləri və koqnitiv terapiya mühüm rol oynayır. Beyin məşğələləri, sosial qarşılıqlı əlaqə və zehni aktivitələr, xəstələrin koqnitiv funksiyalarını qorumasına kömək edə bilər.

Fiziki aktivlik, düzgün məşqlər etmə və sağlam qidalanma da Alzheimer xəstəliyinin irəliləməsini yavaşlada bilər. Aralıq dənizi Pəhrizinin Aralıq dənizi (Aralıq Dənizi) ərzaq məhsulları kimi, omega-3 yağ turşuları və antioksidantlarla zəngin qidalanma düzənləri, beyin sağlamlığını dəstəkləyir.

Bundan əlavə, düzgün sosial qarşılıqlı əlaqə və zehni stimulyasiya, koqnitiv funksiyaları qorumağa töhfə verir.

Mayomed Tibb Mərkəzi
TEL: (012) 464 86 93; 464 86 94; 464 86 95
MOB: (051) 866 02 20; (051) 567 66 96
ÜNVAN: Bakı, Nərimanov, Əhməd Rəcəbli-207