İnsan papillomavirusu barədə. Həkim məsləhəti
![]()
Papiloma virusu barədə müxtəlif fikirlər mövcuddur.Bəzi həkimlər bu virusun xərçəngə çevirə biləcəyini qeyd edirlər,digər həkimlər isə bunu özü-özünə keçə biləcəyini qeyd edir.
Bu barədə tanınmış həkim terapevt Nərminə Abbasovanın fikirlərini öyrənməyə çalışdıq.
İnsan papilloma virusu (HPV) dəri və ağız, boğaz, cinsiyyət orqanları və anal nahiyənin selikli qişalarını yoluxdura bilən virusdur. Son zamanlar HPV infeksiyası geniş yayılmışdır. HPV olan insanların əksəriyyətində heç bir əlamət yoxdur. Onların immun sistemi heç bir müalicə olmadan HPV infeksiyasını təmizləyə bilir. Bəzi hallarda HPV xərçəngə səbəb ola bilər. Biz bilmirik niyə bəzi insanlar HPV-ni xərçəngə səbəb olmadan təmizləyə bilir, digərləri isə yox.
HPV-nin müxtəlif növləri varmı?
Bəli, HPV-nin müxtəlif növləri var. Bu virusun bəzi növləri dəridə, ağızda və ya cinsiyyət orqanlarında ziyillərin böyüməsinə səbəb olur. Digər növlər xərçəngə səbəb ola bilər. Onlara yüksək riskli növlər deyilir. Yüksək riskli HPV müxtəlif xərçəng növlərinə, o cümlədən qadınlarda uşaqlıq boynu və vulva xərçənginə, kişilərdə penis xərçənginə və anal xərçəngə səbəb ola bilər.
Yüksək riskli HPV də kişilərdə və qadınlarda baş və boyun xərçənginə səbəb ola bilər.
İnsanlar HPV-yə necə yoluxurlar?
Dəriniz və ya selikli qişanız yoluxmuş şəxsin dərisi və ya selikli qişası ilə təmasda olduqda HPV bədəninizə daxil ola bilər. Bu, adətən virusu olan biri ilə vaginal, anal və ya oral seks zamanı baş verir. HPV tez-tez rast gəlinir və adətən heç bir simptom yaratmır. Bu, infeksiyanın bədənə nə vaxt daxil olduğunu və onun kim tərəfindən ötürüldüyünü müəyyən etməyi çətinləşdirir, HPV virusuna yoluxmuş bir insanla cinsi əlaqədən illər sonra Xərçəng inkişaf edə bilər.
HPV yayıla bilərmi?
HPV əllərə toxunma, yanaq və ya dodaqlardan öpüşmə kimi fiziki təmasla yayılmır, ancaq vaginal, anal və oral seks zamanı HPV-yə yoluxa bilərsiniz. Bu o deməkdir ki, sizdə HPV varsa, cinsi partnyorlarınız da virusa yoluxmuş ola bilər. Əksər insanlar üçün infeksiya öz-özünə yox olur. Partnyorunuz yüksək riskli HPV-yə malik olsa belə, HPV-dən xərçəngə tutulma riski aşağıdır. HPV ilə əlaqəli xərçənginiz varsa, cinsi seçiminizi dəyişdirməyə ehtiyac yoxdur.
HPV müalicə edilə bilərmi?
Hazırda HPV-nin müalicəsi yoxdur. HPV-yə yoluxmuş insanların əksəriyyəti heç bir müalicə olmadan virusu təmizləyir.
Partnyorum HPV üçün testdən keçməlidirmi?
Qadınlar müntəzəm olaraq uşaqlıq boynu yaxması testini ehtiva edən normal qadın sağlamlığı tövsiyələrinə əməl etməlidirlər.
Kişilərin heç bir xüsusi müayinə və ya testə ehtiyacı yoxdur, çünki onlar üçün rutin və ya standart HPV testləri yoxdur.
Partnyorunuzun HPV səbəb olduğu xərçəngə tutulma şansı çox azdır. Simptomlarınızı və narahatlıqlarınızı həkimlə müzakirə edin.
Bəs tütün və spirt ?
Alkoqol və ya tütündən istifadə edən insanların baş və boyun xərçənginə tutulma riski daha yüksəkdir. Bununla belə, HPV-nin yaratdığı xərçənglər spirtli içki qəbul etməyinizdən və ya tütün məmulatlarından istifadə etməyinizdən asılı olmayaraq inkişaf edə bilər. Tütün və spirtdən istifadə etməyən xərçəng xəstələri daha uzun yaşayır. Onlarda yeni xərçəng növləri inkişaf etdirmək ehtimalı azdır. Baş və boyun xərçəngi olan insanlar siqareti dayandırmalı və spirt istehlakını məhdudlaşdırmalıdırlar.
Sonda Nərminə həkim HPV-yə yoluxmamaq və başqalarına ötürməmək üçün nə edə bilərəm ? sualına belə cavab verdi :
Qeyd etdiyim kimi NRV əsasən cinsi yolla keçir.
Vaginal, oral və ya anal cinsi əlaqədə olduğunuz zaman hər dəfə diş bəndləri və ya prezervativlərdən istifadə edin. Diş bəndi, oral seks zamanı qadının cinsi orqanını örtən, lateks və ya silikondan hazırlanmış nazik düzbucaqlı membrandır. Prezervativlər və diş damları HPV infeksiyası riskini azalda bilər. Lakin onlar xlamidiya və HİV kimi digər cinsi yolla ötürülən infeksiyalara (CYBE) nisbətən HPV-dən daha az qorunma təmin edirlər.
Siz HPV-yə qarşı peyvənd almalı və bunu tərəfdaşınıza tövsiyə etməlisiniz.
Mayomed Tibb Mərkəzi
TEL: (012) 464 86 93; 464 86 94; 464 86 95
MOB: (051) 866 02 20; (051) 567 66 96
ÜNVAN: Bakı, Nərimanov, Əhməd Rəcəbli-207